څوچه پاتي یو افغان وي - تل بدا افغانستان وي   |    تا زنده یک افغان است - جاوید افغانستان است
خبرنامه
NEWSLETTER
ابزار
UTILITIES
ورود به کارگاه
MEMBERS LOGIN
تماس با ما
CONTACT US

معماری اوزبیکهای افغانستان


معماری اوزبیکها در افغانستان
بیشتر بناهای تاریخی در افغانستان از دوره تیموریهاست و شماری هم که از دوره زمامداری اوزبیکها در شمال باقی مانده است به تیموریها نسبت داده شده است. بناهای تاریخی اوزبیکها در بلخ و مزار شریف تا حال وجود دارد اما شماری از آنها از سبب عدم توجه در اواسط قرن بیست از بین رفته است. در منابع جند بنای تاریخی مهم از زمان اوزبیکها ثبت گردیده است.
۱٫ زیارت خواجه پارسا در بلخ که به دوره تیموریها نسبت داده میشود از سوی عبدالمومن خان ساخته شده است. این موضوع از سوی ریچارد فرای و ذکی ولیدی توغان نیز تایید گردیده است. زیارت خواجه پارسا از سوی موسسه آغا خان باز سازی گردیده است.
۲٫ مدرسه سبحان قلی خان در بلخ در زمان سبحانقلی خان اعمار گردیده است. تنها طاق و دیوارهای آن باقی مانده بود شاید در این اواخر آنها نیر تخریب شده باشد. مدرسه سبحان قلی خان در مقابل زیارت خواجه پارسا اعمار شده بود.
۳٫ زیارت خواجه اکاشه (عکاشه، آغاشه) در بلخ که به تیموریها نسبت داده شده است اما از سوی عبدالمومن خان احیا شده است. اما از سبب عدم توجه به ویژه پس از انتقال شهر به مزار شریف تدریجی تخریب گردیده است به ویژه خشتها و کاشیهای آن کنده شده برای مقاصد دیگر انتقال داده شده است.
۴٫ زیارت شاه مردان یا زیارت سخی که به ساختمان اصلی دوره تیموریها محل خطابه و یک گنبد دیگر از سوی عبدالمومن خان و تورسون بیگم خانم کستن قرا سلطان بنا گردیده است. البته ملحقات دیگری نیز برای مقبره شهزاده های اوزبیک و خانمهای آنها در محوطه زیارت ساخته شده است.
این ساختمانها از سوی اوزبیکها اعمار شده بود اما از سبب شباهت با معماری دوره تیموری و در عدم توجه خود اوزبیکها و بالاخره تحولات سیاسی بعدی به باد فراموشی سپرده شد یا به تیموریان نسبت داده شد. مطالعه دقیقتر جرییات این معماریها را که خاص دوره اوزبیکهاست نشان میدهد. بدون شک از سبب معماریهای دوره تیموری معماریهای اوزبیکها ارزش واهمیت خود را به دست آورده نتوانسته است. عبدالمومن خان به ویژه در اعمار ساختمانهای جدید نقش بارزی داشته است. موسسه آغا خان با بازسازی زیارت خواجه ابو نصر پارسا نقش مهمی را در احیای فرهنگ معماری اوزبیکها در افغانستان ایفا نموده است. نمونه های برجسته تر معماری اوزبیکها را در شهرهای مختلف اوزبیکستان میتوان دید
داکتر محمد علی ابدالی

از کتابخانۀ:

داکتر محمد علی ابدالی

نویسنده:

ففتا












| حفظ اطلاعات شخصی| | ما کی استیم؟ | | آرایشگر وبسایت | | شرایط استفاده | | تماس با ما |
Privacy Policy About us WebMaster Terms of Use Contact us