څوچه پاتي یو افغان وي - تل بدا افغانستان وي   |    تا زنده یک افغان است - جاوید افغانستان است
خبرنامه
NEWSLETTER
ابزار
UTILITIES
ورود به کارگاه
MEMBERS LOGIN
تماس با ما
CONTACT US

۲۸ اسد



سالها است که ۲۸ اسد به عنوان سالروز استقلال افغانستان از بریتانیا شناخته میشود، ولی زمانی این جشن در نهم حوت، ششم جوزا و پس از آن در هفته اول سنبله برگزار میشد
کسانی هم هستند که هیچ یک از این روزها را سالروز واقعی استقلال کشور نمیدانند و تاریخ درست‌تری برای برگزاری جشن استقلال افغانستان سخنرانی شاه امان الله خان غازی را در بیست وچهارم حمل 1298 میدانند.

او این سخنرانی را با تشریفات معمول وقت برای اعلام استقلال کامل کشور ایراد کرد.
این همه اختلاف نظر در مورد تاریخ دقیق استقلال افغانستان ناشی از تحولاتی است که از آغاز تلاش‌های امان‌الله خان برای حصول استقلال تا تثبیت آن روی داد. سیاستمداران و پژوهشگران به دلایلی مختلفی روزهای مختلفی را برای برگزاری جشن استقلال مناسب می دانند.‌

سخنرانی با شمشیری به کمر
شاه امان‌الله، پس از آنکه پدرش امیر حبیب‌الله در شکارگاهی در لغمان ترور شد، در (۳۰ دلو ۱۲۹۷)، در کابل سلطنت خود را اعلام کرد. او دوازده روز بعد در نامه‌ ئی به لرد چلمسفورد فرماندار کل هند، مرگ پدر و سلطنت خود را به اطلاع او رساند و ضمنا از "حکومت مستقل و آزاد افغانستان" سخن گفت. ولی فرماندار هند توجهی به اعلام استقلال او نکرد
پادشاه جدید در ۹ حوت ، در اعلامیه معروف خود نوشت که پس از این افغانستان در امور داخلی و خارجی خود استقلال کامل دارد. به دنبال آن او در سخنرانی آتشین خود در ۲۴ حمل، در میان جمعیت بزرگی با حضور سفیر هند بریتانیایی در محله مرادخانی، استقلال کشورش را اعلام کرد و گفت: بعد از این مملکت من مانند سایر دولت‌ها و قدرتهای جهان آزاد است
شاه شمشیر برهنه ‌ای به کمر بسته بود و در میانه سخنرانی خود گفت: "به هیچ نیروی خارجی به اندازه یک سر مو اجازه داده نخواهد شد که در امور داخلی و خارجی افغانستان مداخله کند و اگر کسی به چنین امری اقدام نماید گردنش را با این شمشیر خواهم زد." آنگاه پادشاه جوان افغانستان رو به نماینده انگلیس کرد و پرسید: "آیا چیزی را که گفتم، فهمیدی؟" نماینده بریتانیا پاسخ داد: "بله، فهمیدم"
رویداد مهم دیگر به رسمیت شناخته شدن استقلال افغانستان از سوی شوروی سابق در ۲۷ مارچ ۱۹۱۹ بود که مبادله نماینده گی‌های سیاسی در سطح "وزیر مختار" بین کابل و ماسکو را در ماههای بعدی به دنبال داشت. شوروی نخستین کشوری بود که استقلال افغانستان را به رسمیت شناخت
جنگ، از متارکه تا استقلال.

در زمان شاه امان‌الله خان جشن در نهم حوت در پغمان برگزار میشد. این رویدادها پیش از جنگ سوم افغانستان و انگلیس (مه و جون ۱۹۱۹) واقع شد. به دنبال پیشنهاد متارکه فرماندار کل هند در سوم جون، گفتوگوهای صلح بین دو کشور آغاز شد و پیمان صلح راولپندی بین علی‌احمد خان وزیر داخله افغانستان و سر هملتون گرانت وزیر خارجه هند در ۸ آگوست (۱۷ اسد) امضا شد.
در این پیمان از استقلال افغانستان سخنی در میان نیست. در پی اعتراض نماینده افغانستان، نماینده انگلیس هر چند از ذکر استقلال افغانستان در متن قرارداد خودداری کرد، اما در یادداشتی که عنوانی نماینده افغانستان نوشت، "استقلال داخلی و خارجی" افغانستان را تصریح کرد.
پیمان بعدی در ۳۰ عقرب ۱۳۰۰ در کابل به امضای محمود طرزی وزیر خارجه افغانستان و هنری دابس وزیر خارجه هند رسید. در این سند بریتانیا استقلال کامل افغانستان را به رسمیت شناخت و بر اساس آن توافق شد که نمایندگی‌های سیاسی افغانستان و بریتانیا به عنوان دو دولت مستقل در لندن و کابل گشوده شود.
به این ترتیب، هیچ یک از این رویدادها با ۲۸ اسد مطابقت ندارد
در زمان خود امان‌الله خان، "امان افغان" نشریه رسمی دولت، روز نهم حوت را "عید جلوس میدانست و همه ساله مطالبی درباره استقلال کشور چاپ میکرد این امر بیانگر آن است که بنیان گذار استقلال این روز را مهم میدانسته است. نخستین کسی که ۲۸ اسد را جشن گرفت (۱۳۰۹) محمد نادر خان بود؛ ولی در ۱۴ اسد ۱۳۱۲ فرمان داد که جشن استقلال از ۲۰ اسد آغاز شود و تا ۲۸ این ماه ادامه یابد. پسر او، محمد ظاهرشاه، از ۱۳۱۸ جشن استقلال را به ۶ جوزا تغییر داد و مناسبت آن موفقیت محمد نادرخان در جنگ سوم افغان و انگلیس بود و شخص محمد نادرخان به عنوان "محصل استقلال" معرفی شد.

حاجی محمد راحت

از کتابخانۀ:

حاجی محمد راحت

نویسنده:

ایوب اروین











| حفظ اطلاعات شخصی| | ما کی استیم؟ | | آرایشگر وبسایت | | شرایط استفاده | | تماس با ما |
Privacy Policy About us WebMaster Terms of Use Contact us