څوچه پاتي یو افغان وي - تل بدا افغانستان وي   |    تا زنده یک افغان است - جاوید افغانستان است
خبرنامه
NEWSLETTER
ابزار
UTILITIES
ورود به کارگاه
MEMBERS LOGIN
تماس با ما
CONTACT US
facebook

ایجاد مراکز تعلیمی و تربیتی در افغانستان



چقدر بجا و درست گفته اند که « دانش مشعل راه زندگی ست ». سواد، فراگیری درس و تحصیل زمینه پیشرفت ...و ترقی را در جامعه فراهم می سازد. « نورالدین عبدالرحمن جامی شاعر و استاد سخن، قدر و قیمت انسان را به هنر و برتری سیرت می داند؛ او در بسیاری از نوشته هایش اهمیت بزرگ علم و دانش را چون کلید معرفت قید نموده و علم را تاج سر هنر ها، قفل گشای همه در ها، نظام دهنده ی عالم و شرف آدمی می داند و مردم را به پرداختن علم و دانش هدایت میکند. به نظر جامی ادب، دانش و هنر برای انسان از ضروری ترین صفت هاست ». متأسفانه اکثریت جامعه افغانستان از سواد، علم و دانش محروم اند. دلیل آن را همه می دانند که سال هاست درین کشور نفاق، جنگ و برادرکشی حکفرماست و زمینه ی تجاوز بیگانان را فراهم ساخته و مردم ما به سال ها از کاروان ترقی و پیشرفت عقب مانده اند.
علما، ادبا و دانشمندان شهیری درین خطه ظهور کرده و مردم ما نیز تا حدی از اندوخته های آن ها فیض برده اند، زمانی بود که کشور ما را مهد تمدن شرق می نامیدند اما با تجاوز بیگانان چون چنگیزیان، صفویان، بابریان، انگلیس، روس و... شهر ها با مدنیت های آن شدیدآ آسیب دید. اما عده از شاهان توجه زیاد به تأسیس مراکز تعلیمی و صنعتی نمودند.
معارف که اساس نهضت ها و انکشاف اجتماعی، اقتصادی و سیاسی یک جامعه به حساب می آید، اولین باردرکابلامیرشیرعلی خان به این کار همت گماشت سال ۱۲۵۹ خورشیدی با پایه گذاری مکتب، مدرسه علوم دینی و یک مکتب مسلکی زیربنای معارف را اساس گذاشت. امور نظامی افغانستان درعهد امیرشیرعلی خان انکشاف نمود. تربیه نظامی بواسطه تعلیم گاه ها و تعلیم نامه ها به عمل می آمد. قشله های عسکری تعمیر و معلمین خارجی استخدام گردید. اما این استخدام از هند انگلیسی به عمل آمد که با منافع ملی کشور وفق نمی کرد. اردوی منظم افغان سر و سامان گرفت. در اردو مثل دربار یونیفورم ( کلاه، پتلون، کرتی و بالاپوش) قبول شد. روی همرفته اصلاحات زمان شیرعلی خان بر قدرت اقتصادی و قدرت دولت افزود.
بعدآ امیر حبیب الله خان در سال ۱۲۸۲ خورشیدی این نهضت را سرعت بخشید و مکتب حبیبه را افتتاح کرد و مکتب فنون حربیه را انکشاف بخشید.
رشد و انکشاف فرهنگ در زمان حکومت امان الله خان از سال ۱۹۱۹ تا ۱۹۲۴ میلادی به سرعت پیشرفت رفت مردم افغانستان به همراهی دولت برخاسته از تمام ریفورم های جدید استقبال کردند. برای نشر معارف جدیده در مالیات دهی خود فی روپیه چند پیسه به نام « اعانه ی معارف» قبول و در ساختار جامعه نوین و مترقی بدون اندک تعصب و کهنه پرستی از دولت جوان افغان حمایت و پشتیبانی نمودند همان بود که شاه توانست ریفورم های خود را در مرحله اول کامیابانه و دلیرانه بدون دسایس خارجی و ضدیت قوه ارتجاعی در محل تطبیق گذارد.
اما در مرحله دوم ریفورم که از ۱۹۲۷ تشدید شد با منافع عمده یی که داشت در جنین خود معدوم گردید. زیرا هیچ فرد و یا حکومتی نمی تواند خدمت مترقی به کشوری نماید مگر آن که از حمایت و پشتیبانی توده های وسیع مردم برخوردار باشد. مردم افغانستان مثل هر جامعه ی بشری طبیعتآ خواهان پیشرفت زندگی است. تاریخ افغانستان نشان نمی دهد که مردم افغانستان بر ضد تمدن و فرهنگ در هیچ دوره قیام کرده باشد. البته قیام مردم کشور همیشه بر ضد ظلم و خیانت بوده است. همین مردم در عهد امانی با فقری که داشتند سرک ساختند، مکتب آباد کردند، برای نشر معارف اعانه دادند و در مالیات خود افزودند. مردم پاکتیا به شهادت جراید آن روز که خود نان جواری می خوردند ۷۵ هزار افغانی با ۴۰۰ متعلم برای تاسیس ۴ مکتب در خوست، چمکنی و گردیز دادند. دکانداران قندهار به مصرف خود مکتب تاسیس کردند.


حبیب عثمان

از کتابخانۀ:

حبیب عثمان

نویسنده:

حبیب عثمان











| حفظ اطلاعات شخصی| | ما کی استیم؟ | | آرایشگر وبسایت | | شرایط استفاده | | تماس با ما |
Privacy Policy About us WebMaster Terms of Use Contact us